Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for Απρίλιος 2012

Πριν απο λίγο καιρό, ποιητής εκ Θεσσαλονίκης, αρνητής κρατικού βραβείου, με την πολύ «εξωστρεφή» συμπεριφορά του σε τηλεοπτική εκπομπή, έδωσε λαβή για ποικίλα σχόλια. Η μεγαλύτερη μερίδα των παροικούντων την Ιερουσαλήμ έκρινε τη συμπεριφορά του από γραφική έως αφόρητα κακόγουστη, ενώ το υπόλοιπο τμήμα την έκρινε ως αντικομφορμιστική…

Αυτό που έχει σημασία, νομίζω μπορεί να εστιασθεί στο γεγονός ότι το πρόσωπο αυτό, μαζί με άλλα, συνιστά ένα φαινόμενο: γιατί κατορθώνει παρότι γίνεται δυσάρεστο προκαλώντας, την ίδια στιγμή να ικανοποιεί για τον ίδιο λόγο…

Με άλλα λόγια: κατορθώνει να γίνεται προσφιλές με έναν ιδιαίτερο τρόπο, που δεν θα τον χαρακτήριζε κανείς αβίαστα «επικοινωνιακό». Και, όμως, ο ποιητής εκ Θεσσαλονίκης και ευάριθμοι ακόμα ομότεχνοί του (ζώντες και θανόντες), με την ιδιάζουσα παραβατικότητά του είναι πανελληνίως γνωστός και χαίρει όχι απλώς ασυλίας αλλά και εκτίμησης από κάποιους κύκλους, όπως προανέφερα.

Το μικρό κείμενό μου που ακολουθεί, προσπαθεί να ερμηνεύσει το φαινόμενο, το οποίο νομίζω ότι δεν είναι «εδώδιμο» αλλά εκφεύγει της ελληνικής, ανθηράς παραδοξότητας, διεκδικώντας μια παγκοσμιότητα.

Τ. Γ.

(περισσότερα…)

Advertisements

Read Full Post »

Για το On the road, το πασίγνωστο μυθιστόρημα του Τζακ Κέρουακ (1922-1969) έχει χυθεί τόσο μελάνι, που όσα και να σημειωθούν τώρα θα ακούγονται ως αναπαραγωγές. Το θέμα, λοιπόν, είναι κάτι που μας απασχολεί όσον αφορά κάθε έργο: εάν το κείμενο αυτό έχει επιβιώσει μέσα στο χρόνο… Και όχι μόνο από ιστορική/φιλολογική άποψη αλλά, κυρίως, από λογοτεχνική, γιατί αυτό είναι το ζητούμενο: εάν, δηλαδή, έχει μπει στον κανόνα, με βάση τη γλώσσα του, την αισθητική της γραφής του.

Δεν ενδιαφέρει τη λογοτενία, σε τελευταία ανάλυση, εάν απεικόνισε κάποιες ανησυχίες μιας γενιάς, της αμερικανικής και όχι μόνο, που βγαίνοντας από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και από τα ήθη μιας άλλης εποχής (της αθωότητας;) προκάλεσε τη ρήξη με τα παραδεδομένα. Αυτά είναι κοινωνιολογικού τύπου κρίσεις/οδηγοί, δυστυχώς, κάποιων παρωχημένης σκέψης αρθρογράφων και φιλολόγων, που μας ταλαιπωρούν ακόμα…

Να επαναλάβω κάτι προφανές, πλην διαφεύγον από πολλούς: εάν ο Μπαλζάκ ή ο Τολστόι θεωρούνται μεγάλοι συγγραφείς, αυτό δεν συμβαίνει γιατί στο έργο τους συνέλαβαν τεράστιες πινακοθήκες χαρακτήρων και  φιλοτέχνησαν μεγάλους πίνακες συγκρούσεων (αυτό θα μπορούσσε να το κάνει και ένας συνηθισμένος «κολοσάλ» πεζογράφος –δες π. χ. τον σταλινικό- Αλεξέι Τολστόι) αλλά γιατί όλα τα προηγούμενα τα διαχειρίζονται, τις περισσότερες φορές, με απαράμιλλο, αισθητικά, τρόπο.

Η γλώσσα, λοιπόν, του Κέρουακ, τα Αγγλικά του, η περιγραφική του δεινότητα, η ποιητική, γενικά, του ύφους του: αυτά πρέπει να εξετάζονται και όχι τα εξωτερικά στοιχεία, που συνόδευσαν ιστορικά το κείμενό του. Δεν λέω ότι αυτός ο συνειρμός βλάπτει, κάθε άλλο, μόνο που δεν μπορεί να είναι το κ ύ ρ ι ο κριτήριό μας στην αντιμετώπιση ενός καλλιτεχνικού έργου.

Το δημοσιευόμενο κείμενο δεν είχε συμπεριληφθεί από τον Κέρουακ στο μυθιστόρημά του και είδε το φως της δημοσιότητος πριν από λίγο καιρό.

Να θυμίσω ότι  ο Νιλ, που αναφέρει, είναι ο  φίλος του συγγραφέας και πλάνης Νιλ Κάσαντι, ο Χανκ, είναι ο ντίλερ Χέρμπερτ Χανκ, η Λουάν είναι η πρώτη σύζυγος του Κάσαντι….

(περισσότερα…)

Read Full Post »